Veelgestelde
Vragen Wkb.

Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u een overzicht van de veelgestelde vragen over het BKapp instrument, de BKapp software en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen.

Kwaliteitsborging

Het antwoord is “Ja”, alleen voor nieuwbouwprojecten. Per 1 januari wordt de Omgevingswet, en dus de Wet Kwaliteitsborging, van kracht. In eerste instantie zouden zowel nieuwbouw als verbouw-activiteiten onder de wet vallen per 1 januari. Echter na bezwaren in de eerste kamer heeft demissionair minister de Jonge besloten voor een gefaseerde invoering van de wet.

Per 1 januari 2024 start de Wkb verplichting alleen voor nieuwbouw projecten binnen gevolgklasse 1. Per 1 januari 2025 komt de verplichting voor de verbouwactiviteiten binnen gevolgklasse 1.

Het verloop van het Wkb-proces gaat vanaf 1 januari 2024 er als volgt uitzien:

 Aanvraag omgevingsplan-activiteit 

In plaats van dat je de vergunning aanvraagt om te gaan bouwen, vraagt men straks een omgevingsplan-activiteit aan. Dat is nog geen toestemming om te bouwen.

Melding start bouw

De  melding vindt plaats vier weken voordat de bouw aanvangt. Het bestaat eigenlijk uit een aantal punten. Er moet een kwaliteitsborger gekozen worden door de opdrachtgever en/of aannemer, want volgens het nieuwe stelsel mag je zonder kwaliteitsborger geen vergunning plichtige bouwwerken bouwen. Deze kwaliteitsborger moet gecertificeerd zijn door de zgn. instrument aanbieder zoals de Bkapp. Dit is een door de overheid een gecertificeerd instrument. De kwaliteitsborger maakt specifiek voor het bouwplan een risico analyse en het daarop gebaseerde borgingsplan.

Borgingsplan

Het borgingsplan is het document waarin de gemaakte afspraken staan m.b.t. risico’s, communicatie, bewijslast en aanlevering van de bewijsstukken. Wie doet wat wanneer.

Risico analyse

De risico analyse laat zien welke risico’s de kwaliteitsborger en eventueel andere bij de bouw betrokken partijen zien in de stukken die voorafgaand aan de bouw zijn getoetst. Dit gaat om risico’s opdat het bouwwerk niet zal voldoen aan de eisen uit het Bbl.

Wijzigingen borgingsplan

Uiterlijk twee dagen voordat de bouwwerkzaamheden beginnen kunnen er nog wijzigingen in het borgingsplan worden doorgegeven aan de gemeente.

Uitvoering borgingsplan

De afspraken en de maatregelen om risico’s tegen te gaan in het borgingsplan dienen te worden gecontroleerd gedurende de uitvoering. Dit gebeurt in samenspraak en samenwerking met de kwaliteitsborger.

Verklaring kwaliteitsborger

Als er geen bevindingen worden gedaan dan zal de kwaliteitsborger een verklaring afgeven dat het bouwwerk voldoet aan de daarvoor geldende wettelijke eisen.

Gereedmelding bouw

De bouw vordert en als dan alle punten uit het borgingsplan zijn doorlopen en voltooid, resteert de “gereed melding”. De kwaliteitsborger verzamelt de informatie en bewijslast in overleg met de aannemer en eventueel andere partijen, zodat de vergunningsaanvrager een melding aan de gemeente kan maken dat het bouwwerk gereed is.

De kwaliteitsborger overhandigt daarbij zijn verklaring, het borgingsplan, de bewijslasten dat aan de maatregelen is voldaan/ dat de risico’s zich niet hebben voorgedaan, een overzicht van het handelen van de kwaliteitsborger en de geactualiseerde bouwplannen aan de gemeente. De gemeente moet vervolgens binnen tien werkdagen de stukken bestudeerd hebben en kan eventueel nog vragen stellen. Indien de gemeente niet binnen deze tien werkdagen reageert, dan weten partijen dat het “bevoegd gezag” c.q. de gemeente akkoord is.

Mocht de gemeente na die periode van tien dagen aanvullende vragen hebben, dan is dat toegestaan. Echter als de kwaliteitsborger aangetoond heeft dat het bouwwerk voldoet, kan de toestemming voor bewoning niet terug gedraaid worden. In geval van fraude en/of bedrog ligt de zaak anders.

Het verschilt per gemeente hoe de aangeleverde stukken worden gecontroleerd. VNG heeft hiervoor een richtlijn opgesteld.

Een kwaliteitsborger beschikt over een aantal checklists per bouwwerk en bouwtypologie die hij kan combineren om snel alle risico’s in kaart te brengen. Dit gebeurt op basis van een analyse van de bouwplannen. De borger controleert de bouwplannen ook op volledigheid en of de bouwplannen voldoen aan het Bbl. Op basis van de risico’s worden er maatregelen opgesteld om zorg te dragen dat risico’s zich niet zullen voortdoen. De risicobeheersmaatregelen. Voor sommigen van die maatregelen wordt er door de kwaliteitsborger bewijs verzameld om vast te kunnen stellen dat de risico’s zich niet voordoen.

De borger voert de regie over alle activiteiten tussen de melding start bouw en het afgeven van de verklaring.

De wet schrijft voor dat de opdrachtgever de melding moet doen. Dit wordt gedaan via het DSO, het Digitale Stelsel Omgevingswet. De opdrachtgever kan een ander machtigen om dit uit te voeren, bijvoorbeeld de architect.

Dat staat niet vast en kan dus op verschillende momenten. Hoe eerder de kwaliteitsborger bij een project betrokken is, hoe beter m.b.t. de eisen vanuit het bouwbesluit. Als de kwaliteitsborger in het voorontwerp al een toets op hoofdlijnen kan doen, kan hij/zij de eventuele risico’s m.b.t. bouwbesluiteisen er vroegtijdig uithalen, zodat die niet worden opgenomen in het DO.

De kwaliteitsborger moet zelf en/of zijn personeel voldoen aan de opleidings- en ervaringseisen met betrekking tot het kunnen beoordelen van bouwplannen en projecten.

Daarnaast moet de kwaliteitsborger toegang hebben tot een, door de TloKB gecertificeerd, instrument voor kwaliteitsborging , zoals BKapp.

Uiteraard dient kwaliteitsborger onafhankelijk te zijn en mag dus niet op andere wijze betrokken zijn bij het project waar hij verantwoordelijk is voor de kwaliteitsborging. Er gaan verhalen rond dat een BRL-5019 certificering verplicht is, dat is echter niet het geval! De eisen zijn terug te lezen in de Voorwaarden van het BKapp instrument.

Borgers moeten voldoen aan de wettelijke opleidings- en ervaringseisen. Er zijn ook nog verschillende cursus-aanbieders op het gebied van kwaliteitsborging. Wil je je verder verdiepen dan kan dat dus.  Je moet echter naast de  wettelijke eis ook steeds worden toegelaten door een van de toetsingsinstrumenten, zoals de BKapp, als je aan de slag wil als onafhankelijke kwaliteitsborger. Sommige instrumenten hanteren extra eisen voor kwaliteitsborger, maar de toegveoegde waarde daarvan is nog onduidelijk.

Ja, dat zal wel moeten om bouwplannen te beoordelen. Borgers hebben kennis van het bouwbesluit én van de uitvoeringspraktijk. Zij controleren bouwplannen op het voldoen aan de eisen en controleren het werk op het voldoen aan de bouwplannen.

Als ZZP kwaliteitsborger kan je niet de expert zijn op alle hoofdstukken van het bouwbesluit.

Als ZZP-er zal je collega’s bij je project moeten betrekken.

Als kwaliteitsborgerbedrijf kan je mensen in dienst hebben of nemen die wel de ervaring en kennis hebben van de verschillende hoofdstukken.

De meest actuele bouwwerken die onder de gevolgklasse 1 vallen per 1 januari zijn:

  • Op de grond gebouwde woningen
    Denk aan vrijstaande woningen, twee-onder-een-kapwoningen, rijtjeswoningen.
  • Woonboten en andere drijvende woningen
  • Op de grond gebouwde vakantiehuisjes en andere vakantieverblijven
  • Bouwwerken van maximaal 2 bouwlagen met een industriefunctie
    Bijvoorbeeld opslaghallen, veestallen, productiehallen, magazijnen, kassen of werkplaatsen.
  • Bovengrondse infrastructurele werken voor langzaam verkeer tot maximaal 20 meter overspanning
    Denk aan kleine bruggen voor fietsers, voetgangers of bromfietsen.
  • Andere bovengrondse bouwwerken die geen gebouw zijn, tot maximaal 20 meter hoog
    Denk aan kleine zendmasten, antennes, keermuren, walmuren, kademuren, gemalen of kleine windmolens.”

Het bouwbesluit wordt straks het Besluit Bouwwerken Leefomgeving (BBL). De hoofdstukken zullen iets gaan wijzigen, maar de inhoud blijft min of meer voor 95 procent hetzelfde. Er zijn wijzigingen met betrekking tot de energieprestatie en omgevingsrecht. In BKapp zijn alle artikelen met leden van het Bbl opgenomen. Dit overzicht wordt bij elke wetswijziging geactualiseerd.

Het consumentendossier is een dossier waarin de aannemer aantoont aan zijn opdrachtgever dat aan de eisen uit het aannemingscontract is voldaan. In dat dossier zijn vaak de volgende onderdelen opgenomen:

  • Tekeningen en berekeningen over het gebouwde bouwwerk inclusief bijbehorende installaties;
  • Beschrijving van de toegepaste materialen en installaties;
  • Gebruiksfuncties van het bouwwerk;
  • Informatie die nodig is voor het gebruik en onderhoud van het bouwwerk.
  • Onderhoudsadviezen
  • Energielabel

Dit is een regelend recht is, en geen dwingend recht. Dat houdt in dat men in overeenstemming met de opdrachtgever mag bepalen wat de inhoud wordt. Men kan er ook volledig vanaf zien. Hier moet de opdrachtgever wel mee instemmen.

Spreekt men hierover niets vooraf af, b.v. in de offertefase, met de opdrachtgever, dan geldt de verplichting om de wet te volgen en moet men de benodigde bewijslast aanleveren. In de NPR 8092 is opgenomen wat er precies in een consumentendossier moet staan. De verplichting van het consumentendossier is uitgesteld tot nader moment.

Gedurende de bouw van het project wordt er bewijslast aangeleverd door de aannemer aan de kwaliteitsborger, om aan het einde van het project aan te kunnen tonen dat het bouwwerk voldoet aan alle eisen. Het heeft maar één doel, het verkrijgen van de verklaring van de kwaliteitsborger dat die het gerechtvaardigd vertrouwen heeft dat het bouwwerk volledig voldoet aan het bouwbesluit. Deze verklaring wordt afgegeven op het moment dat de borger het bouwwerk gereed meldt bij de gemeente, het bevoegd gezag. Bij deze melding moet de kwaliteitsborger het dossier bevoegd gezag indienen. Het dossier moet wettelijk de volgende informatie omvatten:

  • Verklaring bij gereed melding
  • Ondernomen borgingsmaatregelen (controlemomenten)
  • Actuele bouwplannen
  • Bewijslasten zoals die zijn opgenomen (verzocht) in het borgingsplan.

Een gemeente moet op de hoogte worden gesteld dat er een gelijkwaardige oplossing is. Er moet dus een melding gedaan worden, via het dossier. De borger kan beoordelen of een gelijkwaardige maatregel kan worden toegepast.

Bij een project van 100 woningen levert men niet alle 100 tegelijk op. Hoe die deel opleveringen te doen zijn kan verschillen per gemeente. Dit onderwerp zal in het vooroverleg besproken dienen te worden. Het advies is om als ontwikkelaar of ontwikkelende bouwer in gesprek te gaan met de gemeente.

Er zijn vier mogelijke opties:

  • Borgingsplan met verklaring opmaken per oplevering in BKapp. Voor de eerste tien woningen is dan een apart en volledig borgingsplan beschikbaar. Daarna voor de tweede tien, etcetera.
  • Indien er geen signalen van de kwaliteitsborger of derden zijn en geen eigen waarnemingen (door de gemeente) dat er mogelijk iets niet klopt, de formele gereed melding afwachten. Dit is mogelijk aangezien het stelsel van kwaliteitsborging het bewijsvermoeden geeft dat aan de regels wordt voldaan.
  • Uitgaan van het punt hierboven en indien daar reden toe is op basis van artikel 2.20 van het BBL aanvullende informatie opvragen over specifieke onderdelen, bij de oplevering van iedere fase (deelleveringen).
  • Richting initiatiefnemer aangeven dat het uitgangspunt is dat twee weken voor oplevering van iedere fase een volledige gereed melding wordt gedaan. In dat geval moet ook per fase een bouwmelding worden gedaan.

Dat doet men door:

  • Een opleverinspectie uit te laten voeren door een onafhankelijke kwaliteitsborger. Wettelijk gezien wordt de bouwkwaliteit pas vastgesteld bij oplevering.
  • Voor verborgen bouwdelen een bewijs opmaken van een correcte uitvoering. Denk bijvoorbeeld aan de wapening of spouwisolatie.
  • Een correct bouwplan wat getoetst is aan de geldende eisen: Bbl, lokale eisen, maar ook extra eisen zoals keurmerk veilig wonen, BREEAM, etcetera.
  • Opnemen van alle wijzigingen in de bouwplannen, dat kan ook met een notitie.
  • Altijd, ook bij twijfel, voldoen aan de meldplicht bij afwijkingen op het bouwplan.
  • Overleggen van onderhoudsinstructies voor het bouwwerk.

Het aantonen van de kwaliteit is niet altijd hetzelfde als een gerechtvaardigd vertrouwen verkrijgen in de kwaliteit. Voor een gerechtvaardigd vertrouwen is het toepassen van een instrument, zoals BKapp, voldoende. Daarmee is het 99% zeker dat een bouwwerk aan de eisen voldoet. Het 100% aantonen van de kwaliteit is een privaatrechtelijke kwestie, waar het gerechtvaardigd vertrouwen afgeven onder het publieke recht valt.

Alleen de informatie die de kwaliteitsborger opvraagt bij de aannemer hoeft te worden aangeleverd.

 

 

 

procesWij maken graag een plan met u.Maak kostenloos een afspraak voor een kennismaking met Apexion,
het BKapp instrument en de BKapp software.
BKapp KennismakingBouw-
kwaliteit
van nu.
procesWij maken graag een plan met u.Maak kostenloos een afspraak vooreen kennismaking met Apexion,
het BKapp instrument en de BKapp software.
BKapp Kennismaking
procesWij maken graag
een plan met u.
Maak kostenloos een afspraak voor
een kennismaking met Apexion,
het BKapp instrument en
de BKapp software.
BKapp Kennismaking